Kies kraanwater boven flessenwater
Stap je over van flessenwater naar gefilterd kraanwater, dan verlaag je een groot, meetbaar deel van de plasticdeeltjes die je binnenkrijgt. Het gezondheidsvoordeel is alleen niet bewezen.
Flessenwater hoort bij de grootste gemeten bronnen van plasticdeeltjes in je voeding. Overstappen op kraanwater is de best meetbare ruil om je deeltjesinname omlaag te brengen. De vermindering van blootstelling is echt en te meten. Of het uiteindelijk gezonder is, weten we nog niet.
Wat te doen
- Kies standaard voor kraanwater bij je dagelijkse drinken. Neem het mee in een glazen of roestvrijstalen fles, niet in een plastic wegwerpfles.
- Wil je extra zekerheid, filter dan het kraanwater. Een membraan- of submicronfilter werkt het best. Eenvoudige koolstoffilters in een kan zijn onbetrouwbaar.
- Raak niet in paniek over een fles tussendoor. Dit gaat over je dagelijkse standaardkeuze, niet over een verbod. Er is geen bewijs dat de deeltjes in flessenwater schade veroorzaken bij de huidige blootstellingsniveaus.
Waarom het werkt
- Een PNAS-studie uit 2024 gebruikte een nieuwe beeldvormingsmethode met hoge resolutie (stimulated Raman scattering). Die vond in flessenwater gemiddeld ~240.000 plasticdeeltjes per liter (spreiding 110.000 tot 370.000), waarvan ongeveer 90% nanoplastics.
- Een aparte vergelijking met dezelfde methode (Ohio State) vond dat flessenwater ongeveer 3x meer nanoplastic bevat dan behandeld kraanwater.
- Qua inname zet de meest geciteerde schatting drinkers van flessenwater op ongeveer 90.000 extra deeltjes per jaar, tegenover ongeveer 4.000 voor kraanwaterdrinkers (Cox et al. 2019). Dit zijn deeltjestellingen met een grote onzekerheid die maar een deel van de voeding dekken, dus behandel ze als grootteorde-cijfers.
- Eén ding bij dat kerncijfer: ~240.000/L laat vooral een vooruitgang in detectie zien. De methode ziet tot 100 nm en vindt daardoor 10 tot 100x meer dan oudere studies. Het is geen bewijs dat flessenwater vuiler wordt.
De eerlijke kanttekening
Dit is een manier om je blootstelling te verminderen, geen bewezen gezondheidsvoordeel. De WHO concludeerde dat het beschikbare bewijs geen gezondheidsrisico aantoont van plasticdeeltjes in drinkwater bij de huidige niveaus, en wijst tegelijk op echte hiaten in de data. Overstappen verlaagt dus betrouwbaar hoeveel deeltjes je binnenkrijgt. Maar niemand heeft aangetoond dat je er enige ziekte mee voorkomt.
Het geldt ook niet overal. Een Brits onderzoek kon kraan- en flessenwater qua microplastics niet van elkaar onderscheiden. De lokale kraanwaterkwaliteit verschilt, en waar een watervoorziening slecht scoort op andere verontreinigingen, kan flessen- of gefilterd water alsnog zinvol zijn. Het algemene patroon spreekt wel in het voordeel van kraanwater.